İLACIN FİYATI BELLİ, ECZACININ HASTAYA AYIRDIĞI ZAMANIN İSE KARŞILIĞI YOK!
Bir hastanın ilaçla ilişkili olabilecek şikâyetini fark etmek, tedavisindeki riski belirlemek, hekimiyle iletişim kurmak… Eczacılar bu hizmetleri veriyor. Ancak hastaya ayrılan zamanın sağlık sisteminde tanımlanmış bir karşılığı olması gerekiyor.
Bacaklarındaki şişlik nedeniyle ameliyat planlandığı aktarılan bir hasta… Kullandığı ilaç üzerinde ısrarla duran bir eczacı… Hekimin yeniden değerlendirmesinin ardından değişen tedavi kararı…
Birçok eczacının meslek yaşamından paylaştığı örneklerden biri bu. Bir eczacının hastanın kullandığı tansiyon ilacına dikkat çekmesi üzerine ameliyat kararı yeniden değerlendirilmiş ve işlemden vazgeçilmiş.
Bir başka örnekte, aylardır ağrı şikâyetiyle farklı hekimlere başvuran hastanın kullandığı kolesterol ilacı gündeme gelmiş. Eczacının bildirimi ve Hekim değerlendirmesiyle ilaç kesildikten sonra ağrıların geçtiği bildirilmiş.
Bunlar hasta dosyaları üzerinden bağımsız olarak doğrulanmış araştırma sonuçları değil, meslektaşlarımızın aktardığı deneyimler. Ancak önemli bir ihtiyacı görünür kılıyor: Hastanın kullandığı ilaçları dinleyecek, değerlendirecek ve gerektiğinde hekimiyle görüşecek zamana ihtiyacı var.
Eczacı hastaya zaman ayırabilmeli
İlaç hastaya teslim edildiğinde tedavi tamamlanmış olmuyor. Hasta ilacını doğru kullanıyor mu? Yan etki nedeniyle bırakıyor mu? Farklı hekimlerin yazdığı ilaçları birlikte kullanırken sorun yaşıyor mu?
Bu soruların peşine düşmek bilgi, zaman ve ekip gerektiriyor. Ekonomik baskı altındaki eczanenin hastaya daha fazla zaman ayırabilmesi için bu hizmetin finansmanı da sağlanmalı.
Kahramanlık beklemekle sistem kurulmaz
Hasta güvenliği, yalnızca eczacının kişisel çabasına bırakılamaz. Eczacının fark ettiği ilaç sorununu kayıt altına alabileceği, ilgili hekime iletebileceği ve gerektiğinde klinik değerlendirme isteyebileceği açık bir işleyiş kurulmalı. Görevler ve sorumluluklar hekimlerle birlikte tanımlanmalı.
Özellikle çok sayıda ilaç kullanan yaşlılar, hastaneden yeni taburcu edilenler ve kronik tedaviye başlayanlar için ücretli ilaç değerlendirme ve takip hizmetleri başlatılabilir. Sonuçları da hastaya sağladığı yarar ve toplam sağlık maliyeti üzerinden ölçülmelidir.
Eczanenin ekonomik devamlılığı bu nedenle halk sağlığının da meselesidir. Hastaya zaman ayırabilecek personelin ve çalışma düzeninin bütçesi olmalıdır.
İlacın bedelini ödeyen sağlık sistemi, o ilacın doğru kullanılmasını sağlayan mesleki emeğe de kaynak ayırmalıdır.