İSG EĞİTİMLERİNDE YENİ DÖNEM BAŞLIYOR
Yönetmelik; işe başlamadan önce yüz yüze eğitim, tehlike sınıfına göre asgari ders saatleri, sınav ve belgelendirme kuralları ile eski eğitimlerin geçerliliğine ilişkin geçiş hükümlerini ayrıntılı biçimde düzenlemiştir.
Yeni yönetmeliğin temel amacı, çalışanlara verilecek iş sağlığı ve güvenliği eğitiminin usul ve esaslarını yeniden belirlemektir. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamındaki işyerlerini ve bu eğitimleri verecek kişi, kurum ve kuruluşları kapsıyan Yönetmelik ile hem işverenin eğitim planlama ve uygulatma sorumluluğu hem de çalışanın eğitime katılma yükümlülüğü daha net bir çerçeveye bağlanmış olmaktadır.
Düzenlemenin en dikkat çekici başlıklarından biri işe başlama eğitimi olmuştur. Çırak ve stajyerler dahil tüm çalışanlar, fiilen işe başlamadan önce eğitim almak zorundadır. Eğitimin çalışanın yapacağı iş, kullanacağı ekipman, çalışma ortamından kaynaklanan riskler ve işyerine özgü tedbirleri kapsayacak şekilde uygulamalı ve yüz yüze verilmesi gerekmektedir. Ayrıca her çalışan için en az 2 saat sürmesi ve tutanakla kayıt altına alınarak özlük dosyasında saklanması da gerekmektedir.
Temel eğitim süresi ise işyerinin tehlike sınıfına göre belirlenmiştir. Az tehlikeli işyerlerinde en az 8 ders saati, tehlikeli işyerlerinde en az 12 ders saati, çok tehlikeli işyerlerinde ise en az 16 ders saati eğitim verilmesi zorunluluğu bulunmaktadır. Yönetmelik ayrıca bu eğitimlerin çalışanın işe başlamasından sonra en kısa sürede tamamlanmasını, ancak bu sürenin üç ayı aşmamasını öngörmektedir.Yeni metin, süre ve zamanlama bakımından işverenlerin takibini sıkılaştırmıştır.
Yeni yönetmelikte uzaktan İSG eğitimi de açık şekilde düzenlenmiştir.Yönetmelik ekinde birinci, ikinci ve üçüncü konu başlıkları tüm işyerlerinde uzaktan, yüz yüze veya karma şekilde verilebilecektir. Ancak dördüncü konu başlığı az tehlikeli işyerlerinde uzaktan veya karma verilebilirken, tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerinde mutlaka yüz yüze verilmek zorundadır. Ayrıca uzaktan eğitim sisteminin giriş-çıkış kayıtlarını, tamamlama oranlarını ve ölçme-değerlendirme sonuçlarını izleyip raporlayabilmesi ile ileri sarma veya eğitimi verimsizleştiren uygulamaların da önlenmesi şart hedeflenmiştir.
Yönetmelik, eğitimlerin sadece verilmiş olmasını değil, etkinliğinin ölçülmesini de zorunlu tutarak, şekilciliği sonlandırmada etkili bir düzenleme yapmıştır.Temel eğitimin sonunda ölçme ve değerlendirme yapılacaktır. Sınavda 100 üzerinden en az 60 puan alanlar başarılı sayılacak, sınavda başarısız olanlar en fazla iki kez daha sınava girebilecektir. Tüm sınavlarda başarısız olunların temel eğitimi yeniden alması gerekecektir. Bu yaklaşım, İSG eğitimlerinin belgelendirilmesi ve içerik kalitesinin şekli değil sonuç odaklı denetleneceğini de göstermektedir.
Çok tehlikeli işyerlerinde eğitimin yılda en az bir kez, tehlikeli işyerlerinde iki yılda en az bir kez, az tehlikeli işyerlerinde ise üç yılda en az bir kez tekrarlanması gerekmektedir. Altı aydan fazla işten uzak kalanlara ise işe dönüşten önce bilgi yenileme eğitimi verilmesi gerekir. İş kazası geçiren veya meslek hastalığına yakalanan çalışanlara da işe dönmeden önce kazanın sebepleri, korunma yöntemleri ve güvenli çalışma usulleri hakkında ilave eğitim verilmesi gerekmektedir. Genç, yaşlı, engelli, gebe ve emziren çalışanlar gibi özel politika gerektiren gruplar için de ihtiyaçlarına uygun eğitim verilmesi düenlemesine devam edilmiştir.
Asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunan işyerlerinde her işveren kendi çalışanının eğitiminden sorumlu olmaya devam ediyor. Ancak asıl işveren, alt işveren çalışanlarının eğitim belgelerini kontrol etmek ve işe başlamadan önce işyerine özgü riskler hakkında bilgi vermekle de yükümlü tutuluyor. Geçici iş ilişkisinde ise geçici iş ilişkisi kurulan işverenin gerekli İSG eğitimini sağlaması gerekiyor.
Geçiş hükümleri bakımından da önemli bir rahatlatıcı düzenleme yapılmıştır. Yönetmelik, daha önce yürürlükte olan 2013 tarihli düzenlemeyi kaldırırken eski yönetmelik kapsamında verilmiş eğitim ve bilgilendirmeleri de geçerli saymaktadır. Böylelikle eski dönemde düzenlenmiş temel eğitim belgeleri de yeni yönetmelikteki tekrar süreleri boyunca geçerliliğini koruyacaktır. Buna karşılık daha önce verilmiş fakat belgelendirilememiş eğitim ve bilgilendirmelerin yeni Yönetmeliğin yayımından itibaren bir ay içinde belgelendirilmesi gerekmektedir.
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girdi bile.
Eğitim verilen ders süreleri ve sınev geçme notunda eski yönetmelikte düzenleme bulunmamaktayken yeni Yönetmelikte bu kıstaslar da belirlenmiştir.
Sonuç olarak; Yönetmeliğin eski halinde en kısa sürede tamamlanması gerektiği belirtilen eğitimler için 3 aylık süre belirlenmiş, net biçimde sınav başarı puanı 60 olarak tanımlanmış, daha önce belirlenmemiş olan ders saatleri 45 dakika olarak düzenlenmiştir.Uzaktan eğitim konu başlıkları genişletilerek esneklik sağlanmış, engelli çalışanlara uygun format düzenlemesi getirilmiştir.
