Ortak tarihi ve kültürel bağların sporun birleştirici gücüyle sürdürülebilir bir iş birliği modeline dönüştürülmesini hedefleyen proje için ilk resmi girişim, 2024 yılında Türkiye Bisiklet Federasyonu tarafından başlatıldı. Bu tarihten itibaren Türk devletlerinin bisiklet federasyonlarını ortak hedefler etrafında buluşturacak yapının oluşturulmasına yönelik çalışmalar ve temaslar sürdürüldü.
Kuruluş sürecinin önemli adımı İstanbul’da atıldı
Türk Devletleri Bisiklet Birliği Kuruluş İstişare Toplantısı, 5 Eylül 2026 tarihinde Türkiye Bisiklet Federasyonu’nun ev sahipliğinde İstanbul’da gerçekleştirildi.
Toplantıya Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan ve Özbekistan’dan bisiklet federasyonu temsilcileri ile Türk Devletleri Teşkilatı temsilcileri katıldı. Toplantıda Azerbaycan’ı Halkla İlişkiler Başkanı Parviz Musayev, Kazakistan’ı Almatı Bisiklet Federasyonu Başkanı Bakhtiyar Mamyrov, Özbekistan’ı Genel Sekreter Hurshid Atakulov temsil etti.
Türkiye Bisiklet Federasyonu adına Başkan Emin Müftüoğlu, Yönetim Kurulu Üyeleri Metin Cengiz ve Dr. Kenan Güler, Genel Sekreter M. Sedat Fırat, Proje Koordinatörü Doç. Dr. Pınar Arpınar Avşar ile Denetleme Kurulu Üyesi Hayri Çavuşoğlu toplantıda yer aldı. Türk Devletleri Teşkilatı’nı ise Genel Sekreter Yardımcıları Ömer Kocaman ve Nuru Guluyev temsil etti.
Toplantıda Birliğin kuruluş amacı ve vizyonunun yanı sıra yönetim modeli, ülkelerin temsil sistemi, sekretarya yapısı, ortak sportif ve teknik faaliyetler ile kuruluş sürecinde izlenecek yol haritası değerlendirildi.
Türkiye Bisiklet Federasyonu tarafından hazırlanan proje çerçevesinde her üye ülkenin eşit biçimde temsil edileceği kapsayıcı bir yönetim yapısının oluşturulması; antrenör ve hakem eğitimi, sporcu gelişimi ve yarış organizasyonları gibi alanlarda teknik kurullar kurulması öngörülüyor.
Emin Müftüoğlu: “Ortak köklerimizi ortak bir geleceğe taşıyoruz”
Türkiye Bisiklet Federasyonu Başkanı Emin Müftüoğlu, İstanbul’da gerçekleştirilen toplantının kendisi için taşıdığı anlamı şu sözlerle ifade etti:
“Bugün İstanbul’da yalnızca yeni bir spor kuruluşunun temellerini konuşmuyoruz; ortak tarihimizden ve kültürel bağlarımızdan aldığımız güçle Türk dünyasının gençleri için ortak bir gelecek kuruyoruz. Bu nedenle çok heyecanlıyım ve gerçekten duygulandım. Bisiklet, sınırları aşan; insanları, şehirleri ve ülkeleri birbirine yaklaştıran güçlü bir spor. Aynı dili, aynı duyguyu ve ortak değerleri paylaşan ülkelerimizin pedalların ritminde buluşması son derece anlamlı.
Türkiye Bisiklet Federasyonu olarak 2024 yılında attığımız ilk adımın bugün Türk Devletleri Teşkilatı’nın koordinasyonuyla somut bir kuruluş yol haritasına dönüşmesinden büyük mutluluk duyuyoruz. Hedefimiz; sporcularımızın, antrenörlerimizin, hakemlerimizin ve genç yeteneklerimizin birlikte gelişeceği, bilgi ve deneyimin paylaşılacağı, uluslararası alanda güçlü ve saygın bir bisiklet ekosistemi oluşturmak. İstanbul’daki bu buluşmanın Bakü’de atılacak yeni adımlarla resmî bir yapıya kavuşacağına yürekten inanıyorum. Türk Devletleri Bisiklet Birliği, ortak köklerimizi ortak başarılara ve ortak bir geleceğe taşıyacaktır.”
Süreç Gençlik ve Spor Bakanlığı ile Türk Devletleri Teşkilatı koordinasyonunda ilerleyecek
İstanbul’daki istişare toplantısının ardından, Türkiye Bisiklet Federasyonu’nun öncülüğünde başlatılan çalışmaların Gençlik ve Spor Bakanlığı ve Türk Devletleri Teşkilatı tarafından üye ülkeler arasında koordine edilerek ilerletilmesi planlanıyor.
Üye ülkelerle gerçekleştirilecek değerlendirme ve istişarelerin ardından Türk Devletleri Bisiklet Birliği’nin kuruluşuna ilişkin konunun Bakü’de gerçekleştirilecek Bakanlar Toplantısı’nın gündemine sunulması hedefleniyor.
Bakanlar düzeyinde sağlanacak mutabakatın ardından Birliğin resmî kuruluş sürecinin başlatılması; kuruluş statüsü, üyelik ve temsil modeli, sekretarya yapısı ile ortak faaliyet programının ilgili ülkelerin katılımıyla şekillendirilmesi öngörülüyor.
Birliğe katılımı hedeflenen ülkeler arasında Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkmenistan, Macaristan ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti bulunuyor. Yapının Türk dünyasından diğer ülkelerin katılımına da açık olması planlanıyor.
Türk dünyasında ortak bir bisiklet ekosistemi
Avrupa Bisiklet Birliği ve Balkan Bisiklet Birliği gibi uluslararası yapılardan ilham alan Türk Devletleri Bisiklet Birliği ile ülkeler arasında yalnızca organizasyon bazlı değil, uzun vadeli ve sürdürülebilir bir iş birliği mekanizmasının kurulması amaçlanıyor.
Bu kapsamda; sporcu, antrenör, hakem ve teknik ekipler için değişim, burs ve eğitim programlarının hayata geçirilmesi, ortak antrenman ve gelişim kamplarının düzenlenmesi, ülkeler arasında bilgi, deneyim, tesis ve teknik altyapı imkânlarının paylaşılması planlanıyor. Yol, pist, dağ bisikleti ve BMX disiplinlerinde UCI Satellite Center modeline uygun ortak gelişim merkezlerinin oluşturulması, UCI takvimine kayıtlı ve uluslararası puan kazandıran ortak yarışların düzenlenmesi ile her yıl farklı bisiklet disiplinlerinde en az bir ortak şampiyona gerçekleştirilmesi hedefleniyor. Ayrıca genç sporcuların uluslararası yarışlara katılımının desteklenmesi, sporcu sağlığı, beslenme ve ekipman alanlarında sponsorluk programlarının geliştirilmesi ve üye ülke sporcularına uluslararası yarışlarda kontenjan sağlanmasına yönelik girişimlerde bulunulması öngörülüyor.
Türk Devletleri Bisiklet Birliği’nin kurulmasıyla bölgenin bisiklet sporundaki potansiyelinin ortak kaynaklar ve kurumsal iş birliğiyle geliştirilmesi, genç yeteneklere yeni fırsatlar sunulması ve Türk dünyasının uluslararası bisiklet organizasyonlarındaki görünürlüğü ile rekabet gücünün artırılması hedefleniyor.
