14 Eylül 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile 2026 üretim yılı bitkisel destekleri kamuoyuna duyuruldu. Kararı değerlendiren Ziraat Yüksek Mühendisi Celil Çalış, yeni destekleme modelinin umut verici olduğunu ancak asıl sorunun uygulamada yaşandığını söyledi. Çalış, desteklerin açıklanmasından yaklaşık iki yıl sonra ödenmesinin çiftçiyi zor durumda bıraktığını vurgulayarak, “Destekler girdi kullanımının yoğun olduğu dönemlerde yapılmalı. Aksi takdirde enflasyon karşısında eriyor ve planlamalar anlamını yitiriyor” dedi.
Arazi kiraları üreticiyi zorluyor
Çalış, Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) başvurularında kira bedellerinin resmi olarak belirlenmemesinin üreticiyi zorladığını dile getirdi: “Sulu tarım alanlarında fahiş kiralar üreticiyi emlakçı zihniyetiyle karşı karşıya bırakıyor. Bakanlık kira bedellerini koordine etmeli, üreticinin yanında taraf olmalı.”
İklim değişikliği ve TARSİM vurgusu
İklim değişikliğinin tarımı doğrudan tehdit ettiğine dikkat çeken Çalış, olağanüstü hava olaylarına karşı TARSİM sigortasının zorunlu hale getirilmesini önerdi: “Poliçe bedellerinin destekleme ödemelerinden kesilmesi kaydıyla TARSİM’in tüm çiftçiler için zorunlu olması gerekiyor.”
“En küçük işletmede bile analiz yapılmalı”
Türk tarımının sürdürülebilirliği için üreticiden Bakanlığa kadar herkesin daha bilinçli olması gerektiğini belirten Çalış, sözlerini şöyle tamamladı: “En küçük tarımsal işletmede bile işletme analizi, üretim analizi ve yatırım analizi yapılmalı. Önemli olan karar almak değil, takipçisi olmak ve uygulamak. Sorun uygulamada.”