Şeb-i Arus, Mevlana Celaleddin-i Rumi'nin vuslat (sevgiliye kavuşma) gecesi olarak kabul edilen özel bir tören ve anma etkinliğidir. Mevlana, bu gecenin ölümün değil, Allah'a dönüşün bir ifadesi olduğuna inanmıştır. Şeb-i Arus, Mevlana'nın fiziksel olarak bu dünyadan ayrıldığı gecedir, ancak onun öğretilerinin ve manevi mirasının yaşatıldığı bir anma törenine dönüşmüştür.
Kelime anlamıyla "Şeb-i Arus," Arapça kökenli "عروج" (Yükseliş) kelimesinden türetilmiştir ve ölümden sonra ruhun semaya yükselişini simgeler.
Mevlevî Sema Törenleri, Şeb-i Arus'un bir parçası olarak her yıl 7-17 Aralık tarihleri arasında düzenlenir. UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi'nde yer alan bu törenler, Mevlana'nın öğretilerini daha iyi anlamak ve aktarmak amacıyla gerçekleştirilir. Şeb-i Arus törenleri, farklı renk, din ve kültürleri Konya'da bir araya getirerek, Mevlana'nın evrensel mesajını vurgular.
Mevlana, ölümü sadece bedensel bir ayrılık olarak değil, aynı zamanda ruhun aslına, yani Allah'a dönüşü olarak yorumlamıştır. Bu nedenle, Şeb-i Arus'u bir "Düğün Gecesi" olarak adlandırmıştır, çünkü bu geceyi sevgiliye kavuşma anı olarak kabul etmiştir. Şeb-i Arus törenleri, sema gösterileri ve semazenlerin ritüelleriyle dolu bu özel gecede Mevlana'nın öğretilerini yaşatma ve paylaşma amacını taşır. (Fatmagül Kızmaz)
