TÜBİTAK Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Projelerini Destekleme Programı (1001) kapsamında desteklenecek projeler açıklandı. Sonuçlara göre Konya Teknik Üniversitesi, sürdürülebilir enerji teknolojileri, güneş enerjisi sistemleri, otonom su altı araçları ve yapay zekâ tabanlı veri teknolojileri alanlarında hazırlanan dört projeyle önemli bir başarıya imza attı.
Disiplinler arası iş birlikleriyle hazırlanan projelerin, Türkiye’nin bilimsel araştırma kapasitesine ve teknoloji geliştirme ekosistemine katkı sunması hedefleniyor.
TRİBOELEKTRİK NANOJENERATÖRLER YAPAY ZEKÂ İLE GELİŞTİRİLECEK
Desteklenen projelerden biri, KTÜN Kimya Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mehmet Gürsoy’un yürütücülüğünü üstlendiği “Triboelektrik Nanojeneratörlerin Çevresel Koşullar Altında Optimizasyonu: Deneysel Tasarım ve Makine Öğrenmesi Tabanlı Modelleme” projesi oldu.
Projede, hareket, titreşim ve basınç gibi mekanik etkileri elektrik enerjisine dönüştüren triboelektrik nanojeneratörlerin farklı çevresel koşullardaki performansı incelenecek. Kontrollü deneylerden elde edilen veriler yapay zekâ ve makine öğrenmesi yöntemleriyle analiz edilerek optimize edilmiş bir nanojeneratör prototipi geliştirilecek.
Çalışmanın özellikle giyilebilir teknolojiler, kendi enerjisini üreten sensörler, Nesnelerin İnterneti (IoT) sistemleri ve çevresel izleme uygulamalarında kullanılabilecek sürdürülebilir enerji çözümlerine katkı sağlaması bekleniyor.
PEROVSKİT GÜNEŞ HÜCRELERİNDE VERİMLİLİK VE KARARLILIK ARTACAK
KTÜN Kimya Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çisem Kırbıyık Kurukavak’ın yürütücülüğünü yaptığı proje de TÜBİTAK desteği almaya hak kazandı.
Projede, yeni nesil FAPbI3 perovskit güneş hücrelerinde performans ve dayanıklılığı sınırlayan kayıpların azaltılmasına yönelik yenilikçi bir çift modifikasyon stratejisi geliştirilecek.
Araştırmacılar, elde edilecek sonuçların perovskit tabanlı güneş hücrelerinin uzun vadeli operasyonel kararlılığını artırarak yeni nesil fotovoltaik teknolojilerin ticarileşmesine katkı sunmasını hedefliyor.
SU ALTI ARAÇLARI İÇİN YERLİ OTONOM SEYRÜSEFER SİSTEMİ
TÜBİTAK tarafından desteklenen bir diğer proje ise KTÜN Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Akif Durdu’nun yürütücülüğündeki “GNSS Kısıtlı Su Altı Ortamlarında Çoklu Sensör Füzyonu ve Derin Öğrenme Destekli Faktör Grafik Optimizasyonuna Dayalı Otonom Seyrüsefer Yazılım Kitinin Geliştirilmesi” projesi oldu.
Projede, KTÜN’nün ulusal ve uluslararası başarılarıyla tanınan RACLAB NOVA Takımı üyeleri de görev alıyor.
Çalışma kapsamında, GPS sinyallerinin ulaşmadığı su altı ortamlarında otonom insansız su altı araçlarının yüksek doğrulukla konum belirlemesini sağlayacak yerli bir yazılım geliştirilmesi amaçlanıyor. Sensörlerden elde edilen veriler, gelişmiş optimizasyon yöntemleri ve yapay zekâ algoritmalarıyla işlenerek güvenilir bir lokalizasyon sistemi oluşturulacak.
UZAMSAL VERİLER İÇİN YAPAY ZEKÂ DESTEKLİ YENİ NESİL İNDEKS
KTÜN Bilgisayar ve Bilişim Bilimleri Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Öğr. Üyesi Hazim İşcan’ın yürütücülüğünü yaptığı “DHLIX: Düzensiz Dağılımlı Uzamsal Veriler için Yoğunluk Tabanlı Hibrit Öğrenen İndeks” projesi de desteklenen çalışmalar arasında yer aldı.
Proje kapsamında çok boyutlu uzamsal veriler için yeni nesil bir hibrit öğrenen indeks yapısı geliştirilecek. Yapay zekâ destekli sistemin; harita, navigasyon ve coğrafi bilgi sistemleri başta olmak üzere yoğun veri sorgulaması gerektiren uygulamalarda daha hızlı ve verimli sonuçlar sunması hedefleniyor.
BİLİM VE TEKNOLOJİYE KATKI SÜRECEK
TÜBİTAK 1001 Programı kapsamında desteklenen dört proje ile KTÜN, bilimsel araştırma kapasitesini daha da güçlendirirken; sürdürülebilir enerji, yapay zekâ, veri teknolojileri ve otonom sistemler gibi stratejik alanlarda yürüttüğü çalışmalarla Türkiye’nin bilim ve teknoloji ekosistemine katkı sunmayı sürdürüyor.