Hindistan’ın en çok okunan haftalık yayınlarından biri olan ve İngilizce yayımlanan India Today, Konya’da son yıllarda artış gösteren obrukları kapsamlı bir dosya haberiyle gündemine taşıdı. Haberde, Türkiye’nin orta kesiminde yer alan tarım arazilerinde yaşanan çöküntüler, bilimsel veriler ve uzman görüşleri ışığında değerlendirildi.
Yayında yer alan bilgilere göre, Konya Kapalı Havzası’nda yüzlerce obruk tespit edildi. Türkiye Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) verilerine dayandırılan haberde, bölgede en az 684 çöküntünün kayıt altına alındığı, bu obrukların büyük bölümünün ise Karapınar ve çevresinde yoğunlaştığı, Karaman ve Aksaray’a kadar uzanan bir alana yayıldığı aktarıldı.
Jeolojik Yapı ve Yeraltı Suyu Etkisi
Bilim insanlarının görüşlerine yer verilen haberde, Konya Ovası’nın karstik jeolojik yapıya sahip olduğuna dikkat çekildi. Çözünür karbonat ve alçıtaşı kayaçlardan oluşan bu yapı nedeniyle bölgenin doğal olarak çöküntülere yatkın olduğu belirtildi. Uzmanlar, geçmişte obrukların nadir görüldüğünü, ancak özellikle 2000’li yıllardan sonra bu olayların hızla arttığını ifade etti.
Kuraklık ve Aşırı Su Kullanımı Öne Çıkıyor
Haberde, kuraklık ve kontrolsüz yeraltı suyu çekiminin obruk oluşumunu hızlandıran temel etkenler olduğu vurgulandı. Uydu görüntüleri ve ulusal ölçekte yapılan analizlerin, Türkiye’nin iç bölgelerinde yer alan akiferlerde ciddi su kayıpları yaşandığını ortaya koyduğu aktarıldı. Bazı verilere göre, yeraltı su seviyelerinin son 15 yılın en düşük seviyelerine gerilediği kaydedildi.
Tarımsal Sulama Baskısı
India Today’in haberinde, Konya Havzası’nda şeker pancarı ve mısır gibi su tüketimi yüksek ürünlerin uzun yıllardır yoğun şekilde sulanmasının, yeraltı suyu rezervleri üzerinde büyük baskı oluşturduğu belirtildi. Araştırmaların, bazı bölgelerde su seviyesinin 1970’li yıllardan bu yana 60 metreyi aşan oranlarda düştüğünü gösterdiği ifade edildi.
Tarım Arazileri ve Yerleşimler Risk Altında
Haberde, bölgede binlerce yasal ve çok sayıda ruhsatsız kuyunun aktif şekilde su çektiğine dikkat çekilerek, bu durumun hem ani hem de yavaş gelişen obruk türlerini tetiklediği belirtildi. Derinliği 30 metreyi aşan çöküntülerin tarım arazilerine, yollara ve bazı yapılara zarar verdiği; bu nedenle bazı çiftçilerin yüksek risk taşıyan alanlardan çekilmek zorunda kaldığı aktarıldı.
Uzmanlardan Kritik Uyarı
Konya Teknik Üniversitesi’ndeki araştırmacıların, obrukların yoğunlaştığı bölgeleri haritalandırdığı bilgisine yer verilen haberde; yeraltı suyu kullanımına yönelik daha sıkı denetimler getirilmemesi ve daha az su tüketen tarım modellerine geçilmemesi halinde, çöküntü riskinin Türkiye’nin en önemli tarım havzalarından birinde daha da artabileceği uyarısı yapıldı.
Uluslararası basında geniş yer bulan bu değerlendirme, Konya’daki obruk sorununun yalnızca yerel değil, küresel ölçekte dikkatle izlenen çevresel ve tarımsal bir risk haline geldiğini bir kez daha ortaya koydu.
