Konya’da yağlık ayçiçeği üretimi olmamış olsaydı bugün bakkal ve marketlerde yağ bulmak daha zor olacaktı. Konya Trakya’nın ardından en çok yağlık çekirdek üretimi yapan ikinci şehir unvanını taşıyor. Konya şeker bu anlamda yaptığı yatırım ile ülkenin geleceğini de korumuş durumda.
Paran olsa da alamazsın döneminin başladığını söyleyen üreticiler, “Dünya’nın her yerinde pandemi nedeniyle yağlık çekirdek üretimi düştü. Bütün ülkeler şu anda kendi stokları için çalışıyor. Paran olsa da alamıyorsun. Biz uzun vadede biran önce üretimin teşvik edilmesini istiyoruz” diye konuştu.
Üreteci 1, toptancı 1, bakkal 1 lira kar ile satıyor diyen esnaf ise, en çok sıkıntıyı kendilerinin yaşadığını söyledi. Vatandaşlarımız şunu bilmeli ki, kimse kazanmıyor diyen esnaf, “Gün birlik ve beraberlik içerisinde olma günü. Kimse para kazanmıyor. Kazanmak da istemiyor” dedi.
Türkiye’de geçen yıl yağlık ayçiçeği üretiminde yaşanan rekolte düşüşü, tüm dünyada yaşanınca fiyatlarda da yüzde 150’lere varan artış yaşandı.
Üretici yağlık ayçiçeği bulmakta zorlanırken, birçok ülke kendi stoklarını doldurmanın gayretine düştü. Ayçiçeği üretiminde dünya da lider olan Rusya ve Gürcistan parayla bile yağlık ayçiçeği satmıyor. Tamamen kendi iç pazarlarına yönelen ülkeler, Türkiye’den de yağlık ayçiçeği talebinde bulundu.
ÜRETİCİ SORUN BİZDE DEĞİL
Ayçiçeği yağı üreticileri, yağlık çekirdek bulamadıklarını parayla bile birçok ülkeden getirtemediklerini söyledi. Türkiye’nin ayçiçeğinde bu yıla kadar kendine yeten bir ülke olduklarına dikkat çeken üreticiler, “Pandemi nedeniyle dünya da ayçiçeği üretiminde bir düşüş yaşandı. Bunun yanında rekoltede de yaşanan düşüş, dünya da piyasaların daralmasına neden oldu” diye konuştu.
Kooperatiflerin yanı sıra özel firmaların ürettiği ayçiçeği yağının ülke olarak kendine yettiği gibi birçok ülkeye de ihracatının yapıldığına dikkat çeken üreticiler, “Başka ülkelere göndermeyi bırakın kendimize bile yetmiyoruz. Yağ yapacak çekirdek bulamıyoruz. Yurt dışından ithal edelim dediğimiz de peşin para ile bulamıyoruz. Paran varsa alırız mantığı da bitmiş durumda” dedi.
KİMSE PARA KAZANMIYOR
Fabrika maliyetine satış yapıyor diye konuşan üreticiler, “5 litrelik yağın tenekesinde 1-2 lira para kazanıyoruz. Verdiğimiz toptancı yine market ve bakkallara 1 lira kar ile satıyor. Market ve bakkallarda yaptığımız araştırmalarda 50 kuruş 1 lira kar konularak satıldığını görüyoruz. Bugün yapılan zamların hiç kimseye kazandırdığını söyleyemeyiz. Bu rakamların üzerine ciddi kar marjı koyup satacak olsaydık, bugün 5 litre ayçiçeği yağı 95 lira ile 100 lira arasında olurdu” dedi.
STOKLARIMIZ BOŞALDI
Market zincirlerinden birinde işletme müdürlüğü yapan Gani Erdem, ayçiçeği yağı bulmakta zorlandıklarını belirterek, “Paramız olsa bile bulmakta zorlanıyoruz. Fabrika çıkış fiyatlarını biliyoruz. Gerçekten maliyetlerine satış yaptıklarını biliyoruz. Bizim bu fiyat yüksekliğinden kurtulmamız için önceliğimiz ayçiçeği yağı üretimini teşvik etmekten geçer. Ürün bol olursa fiyatlar düşer, ithal arayacağımız ürünlerimizi ihracata göndeririz” diye konuştu.
SATTIĞIMIZ FİYATA ALAMIYORUZ
Gani Erdem, bugün aldığımız ürünü sattığımız fiyattan geri alamadıklarını belirterek, “69,90’dan şu an yağ satıyoruz. Ürününü sattığımız firma çalışanları bu hafta yağ fiyatının 72 lira olduğunu söyledi. Aynı yağı geri yerine koyamıyoruz. Vatandaşlarımızın şunu bilmeleri gerekir. Gün birlik, beraberlik günü. Bu zorlu günleri hep birlikte atlatacağız. Kimse haksız kazancın peşinde değil” diye konuştu.
ÜRETİM DESTEKLENMELİ
Konya yağlık ayçiçeği üretmemiş olsaydı bugün bu fiyatların iki katına yağ satılırdı diyen Karatay Ziraat Odası üyesi üreticiler, “Türkiye’nin ayçiçeğini Trakya bölgesi üretirdi. Konya Şeker’in bunu ürettirmesi ve satın alması ile Konya’nın Türkiye’de ikinci sıraya girdi. Konya üretmemiş olsaydı, Trakya’nın ürettiği yağ, Konya gibi Anadolu ülkelerine bile gelmezdi. Büyükşehirlerde satılır ve tükenirdi. Birde fiyatlardaki artışın bugün durmuş olmasının sebebi de hükümetin müdahale etmiş olmasından kaynaklanıyor. Kooperatifler fiyatlarını sabit tutmasaydı denetimler yapılmamış olsaydı fiyatlar yine bugünkü fiyatların iki katına çıkardı” diye konuştu. Haber: Fatih ERSOY
