Yaklaşık yüz yıl önce yayın hayatına başlayan radyo, ilk çıktığı yıllarda haberleşme alanında oldukça önemli bir kitle iletişim aracı oldu. Radyo, ilerleyen yıllarda yayıncılık alanını genişletti ve farklı program içeriklerini de bünyesine dahil etti.
Zamanla teknolojide meydana gelen gelişmeler radyo dinleme alışkanlıklarını da etkiledi. Dijitalleşmeyle birlikte dinleyicilerin radyo içeriklerine dijital ortamlardan diledikleri zaman kolay erişebilmesi, dinleyici alışkanlıklarını şekillendirmeye başladı.
RTÜK tarafından yapılan Medyametre Medya Kullanım Alışkanlıkları Araştırması'nda, yeni gelişmeler ışığında, "radyo dinleme alışkanlıkları" ve "dijital ortamlardan içerik dinleme alışkanlıkları" incelendi.
Araştırma, Türkiye genelinde 15 yaş ve üzeri toplam 15 bin 766 kişinin katılımıyla gerçekleştirildi.
13 Şubat Dünya Radyo Günü dolayısıyla Medyametre Medya Kullanım Alışkanlıkları Araştırması'ndan derlediği bilgilere göre, günlük ortalama radyo dinleme süresi 1 saat 40 dakika olarak belirlendi.
Gençlerde, radyo sahiplik oranı düşük
Cihaz sahiplik oranlarına bakıldığında, evinde bir radyosu olanların oranı yüzde 14,5 olarak kaydedildi. Cinsiyete göre dağılım incelendiğinde de radyoya sahip olan erkek oranının kadınlardan fazla olduğu ortaya kondu.
Evinde veya iş yerinde radyo cihazı olanların yaşa göre dağılımına bakıldığında, en az bir radyosu olanların oranının 15-24 yaş grubunda yüzde 9,8, 25-34 yaş grubunda yüzde 12,9, 35-44 yaş grubunda yüzde 15,7, 45-54 yaş grubunda yüzde 15,6, 55-64 yaş grubunda yüzde 17,2 ve 65 yaş ve üzeri yaş grubunda ise yüzde 18 olduğu ifade edildi. Bu veri, yaş arttıkça radyoya sahip olan kişi sayısının da arttığını gösterdi.
Radyo yayınları ve dijital ortamlardan müzik dinlemelerinin yüzde 67,9 ile en fazla araç radyosundan yapıldığı, bunu sırasıyla yüzde 27 ile klasik radyo, yüzde 18 ile televizyon, yüzde 17,2 ile cep telefonu, yüzde 4,2 ile bilgisayar ve tabletin takip ettiği görüldü.
Araştırmada, radyo ve dijital ortamdan müzik dinlemelerinin gerçekleştiği cihazların cinsiyet değişkenine göre dağılımı da incelendi. Buna göre, dinlemenin yapıldığı cihazlarda hem erkeklerde yüzde 80,2, hem de kadınlarda yüzde 54,3 araç radyosu öne çıktı.
Radyoda, en çok müzik programları dinleniyor
Araştırmada ayrıca, radyoda dinlenen program türlerinin dağılımına da yer verildi. Ankette bazı katılımcılar, birden fazla program türünü seçti. Buna göre, en çok dinlenen radyo programı türü yüzde 94,5 ile müzik, yüzde 64,2 ile haberler ve yüzde 33,1 ile sohbet programları oldu.
Radyo yayınları ve dijital ortamdan müzik dinleme sıklıklarının da incelendiği araştırmada, günlük dinleyenlerin oranının yüzde 10,4 olduğu tespit edildi.
Ayrıca, kadınların radyo yayınları ve dijital ortamdan günlük ortalama müzik dinleme süresi 1 saat 36 dakika iken, bu süre erkeklerde 1 saat 44 dakika olarak belirlendi.
Araç radyosu ön planda
Radyo yayınları ve dijital ortamlardan müzik dinleme durumunun cinsiyet değişkenine göre dağılımına bakıldığında erkeklerin daha çok araç radyosundan dinleme yapmayı tercih ettikleri belirlendi.
Katılımcıların radyo ve dijital ortamdan müzik dinlemelerini gerçekleştirdikleri saat dilimlerinde ise dinlemelerin daha çok 06.00-11.59 saatleri arasında yapıldığı görüldü.
Araştırmaya göre, ayrıca 65 yaş ve üzeri yaş grubundakilerin, müzik dinlemek için klasik radyoyu, diğer yaş gruplarındakilerin ise araç radyosunu tercih ettiği belirlendi.
