2021 yılında gümrüklerde rekor seviyede gerçekleşen uyuşturucu ve kaçak eşya yakalamalarında dedektör köpekler büyük rol oynadı. Ticaret Bakanlığı'nın 2019 yılından itibaren yurt dışından köpek alımını durdurması ile gümrüklerde görev yapan hassas burunlar, Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü'nün Ankara'daki Köpek Eğitim Merkezi'nde yerli ve milli olarak üretilmeye başlandı. Yurt dışından daha önce alınan ve şu anda sahada hala kullanılan köpekler arasında seçilenlerin çiftleştirilmesi ve doğumları burada uzman veterinerler gözetiminde gerçekleşiyor. Demirören Haber Ajansı'nın (DHA) görüntülediği merkezde yavru dedektör köpekler, 3 aylıkken eğitilmeye başlıyor. 12 aylık olduklarında ise sahada görev yapmaya başlıyor. Proje kapsamında şu ana kadar 60 milli köpeğin üretimi ve eğitimi tamamlanarak göreve başladı. Şu anda 6 anneden dünyaya gelen 41 yavru köpeğin eğitimi sürüyor.
'TARSUS ÇATALBURUN'LAR EĞİTİLİYOR
Gümrüklerdeki hassas burunların yerli ve millileştirilmesi projesi kapsamında Mersin'in Tarsus ilçesine özgü bir ırk olan ve güçlü koku alma özellikleriyle bilinen 'Tarsus Çatalburun' köpekleri de gümrüklerde uyuşturucu ve kaçakçılık operasyonlarında kullanılacak. Bu kapsamda 2 Çatalburun köpeğin merkezde eğitimi sürüyor. Sonbaharda 5 Çatalburun daha projeye dahil edilecek. Eğitimleri tamamlandıktan sonra yerli Çatalburunlar gümrüklerde görev yapmaya başlayacak. 'Çapkın' ve 'Maço' isimli 2 Çatalburun, eğitimlerdeki başarılarıyla dikkat çekti. Çapkın ve Maço, merkezde gerçekleştirilen tatbikatta senaryo gereği duvardaki gizli bölmeye saklanan uyuşturucuyu hassas burunları ile kısa sürede buldu.
ÖNCE BAĞIŞIKLIK SİSTEMİ SONRA EĞİTİM
Köpek Eğitim Merkezi Şube Müdürü Uygur Ataseven, 2019 yılından itibaren yerli ve milli köpek üretimlerine başladıklarını belirterek, "Halihazırda 6 anneden 41 yavru ile eğitimlerimiz devam etmekte. Önce anne ve babayı seçiyoruz. Çiftleştirme yaptıktan sonra veterinerimiz kontrolünde doğum gerçekleşiyor. İlk 3 ay bağışıklık sistemi kazanılana kadar köpeklerimiz veterinerlerimizin kontrolünde oluyor. Daha sonra eğitmenlerimiz 3 aylıktan itibaren 6, 9, 12 aylık testlerini tamamlayarak nihai hedeflere varıyoruz. Daha sonra köpeklerimizi son kurstan sonra sahaya gönderiyoruz. Sahaya gittiklerinde oradaki çalışmalarını takip ediyoruz. 2019'dan sonra yurt dışından satın almayı tamamen kaldırdık, tamamen kendimiz üreterek eğitimlerini veriyoruz. Bundan sonra yüzde 100 yerli ve milli köpekler ile devam etme hedefindeyiz" dedi.
'ÇATALBURUN YURT DIŞINDA TANITILACAK'
Ataseven, 'Tarsus Çatalburun' yerli ırkı ile ilgili çalışmayı 2020 yılında başlattıklarını kaydederek, "İlk aşamada bu köpeklerin iş köpekleri olup olmadığı konusunda araştırma yaptık, sonuçlar çok önemliydi. 2 Tarsus Çatalburun köpeğinin eğitimleri devam ediyor. Sonbahar'da 5 yavru daha temin edeceğiz. Hedefimiz teşkilatımızdaki köpeklerin yüzde 10'unu bu köpeklerden oluşturmak. Bunun yurt dışı tanıtımlarını da gerçekleştireceğiz. Burada tutacağımız bir köpeği yarışmalara hazırlayacağız. Yurt dışında yerli ırk olarak tanıtımını yapacağız" diye konuştu.
'KENDİ KÖPEKLERİMİZ DAHA BAŞARILI'
Ataseven, köpeklerde yerli ve milli üretime geçilmesiyle dışa bağımlılığı bitirdiklerini belirterek, "Dışarıya giden kaynak yurtta kalıyor. Yurt dışından satın aldığımız köpekler yaklaşık 1,5-2 yaşında oluyor ve nasıl eğitildiğini bilmiyorduk. Zaman zaman sorunlar ile karşılaşıyorduk. Kendi köpeklerimizde sorunlar ile karşılaşmıyoruz. Çünkü köpeklerimizi kendi modelimize eğitim sistemimize göre yetiştiriyoruz. Yapılan yakalamalarda da sahadaki avantajlarını görüyoruz. Çoğunluğu narkotik konusunda eğitilmiş 60 köpeğimiz sahada çalışıyor. Her geçen gün artıyor, yıllık hedefimiz yerli ve milli olarak 30 köpek. Sahaya gönderdiğimiz köpeklerimizin hiçbir sıkıntısı olmadığını deneyimledik. Kendi köpeklerimizi üretmenin en büyük avantajı bu. Başarı sıralamasında kendi köpeklerimizin yurt dışından aldıklarımıza göre daha yukarıda olduğunu görmekteyiz. Anne seçimi, çiftleştirmeye, yavrunun doğumu, eğitimi her aşama burada yapılıyor. İdarecisi ile de eğitimi burada sağlanarak idarecisiyle birlikte sahaya gönderiliyor" ifadesini kullandı.
