Alışverişlerin dijital ortamda yapılma eğilimindeki artış, bu alandaki kayıt dışılık analizlerine de hız verdi.
GİB, e-ticaret platformlarından yapılan satışlardan elde edilen gelirleri incelemeye aldı. Bu platformlar üzerinden gelir elde eden kişilerin mükellefiyet durumları ile bu uygulamalar üzerinden sağlanan hasılatın vergi beyanlarına yansıtılıp yansıtılmadığının tespiti amacıyla yapılan analizde ciddi uyumsuzluklar belirlendi.
Buna göre, 2021-2022 yıllarına yönelik analizlerde 13 bin 494 mükellefin 18 milyar liralık, 2023-2024 yıllarına yönelik 3 bin 610 mükellefin 26,5 milyar liralık hasılatı kayıt dışı bıraktığı görüldü.
Böylece toplam 17 bin 104 mükellefe ait 44,5 milyar lira kayıt dışı hasılat ortaya çıkarıldı.
Bir kişinin geliri ile beyanı arasında 122 milyon lira fark bulundu
Yapılan analizde hiç mükellefiyet kaydı olmadan ticari faaliyette bulunanlar da belirlendi.
Detaylı incelemelerde sektördeki kayıt dışına yönelik önemli bulgular elde edildi.
Örneğin, bir gerçek kişinin 2021 yılında e-ticaret platformları üzerinden 895 bin 562 kez işlem yaptığı ve tam 135 milyon lira satış hasılatı elde ettiği belirlendi. Bu kişinin, e-ticaret gelirleri ile vergi beyanları arasında 122 milyon lira fark bulunduğu ancak hiç vergi vermediği görüldü.
İzaha davetle 2 milyar liralık beyan
Vergi dairelerince bu mükellefler izaha davet edilmeye başlandı.
Riskli olduğu tespit edilen mükelleflerden ilk aşamada 3 bin 147'si uyum gösterdi ve 2 milyar lira gelir beyan etti.
Mükellef olmayan 190 kişi nezdinde yürütülen izaha davet çalışması sonucunda da 276 beyanname alındı ve 83 milyon lira matrah beyan edildi.
İzaha davet sonucunda beyanlarında gerekli düzeltmeyi yapan mükelleflere daha az ceza uygulanıyor.
Çağrıya yanıt vermeyen, beyanname vermekten kaçınan veya gelirlerini gizlemeye devam edenler hakkında vergi incelemesi ve cezai işlem süreci başlatılacak.
Öte yandan, e-ticaret sektöründe yapılan ödemelere 1 Ocak'ta yüzde 1 stopaj getirilmişti.
"Vergi kaybına izin vermeyeceğiz"
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de dijitalleşmeyle vergi kaybının izinin artık çok daha kolay sürüldüğüne işaret ederek, "Kayıt dışılıkla mücadelede kararlıyız. e-Ticaret platformları üzerinden gelir elde eden herkes vergisini ödemek zorunda. Vergi cezasıyla karşılaşmak istemeyen tüm mükellefleri gönüllü uyumla beyanlarını güncellemeye davet ediyoruz. Dijitalleşen dünyada vergi kaybına izin vermeyeceğiz. Vergi güvenliğini sağlamak amacıyla bu yılbaşından itibaren uygulamaya aldığımız tevkifat uygulaması, kayıt dışılıkla mücadeleye önemli katkı sağlayacak." ifadelerini kullandı.
