• 05 Ekim 2018, Cuma 8:49
AliAKPINAR

Ali AKPINAR

HELÂL ve HARAM  KILMA YETKİSİ (2)

Yüce Rabbimizin kullarına haram kıldığı şeyler, kirli, zararlı ve faydasız şeylerdir. O’nun helal kıldığı ve buyurduğu şeyler ise kullarının hayrına olan, onların dünya ve ahiret huzur ve mutluluklarına, kurtuluşlarına vesile olan tertemiz şeylerdir.

Av da insanların hayrına meşru kılınmıştır. Pek çok insan avcılık yaparak rızkını ve geçimini sağlamaktadır. Meşru avcılıkla ilgili esaslar fıkıh kitaplarımızda açıklanmıştır. Avla ilgilenecek olanlar bu açıklamaları öğrenmeli ve onlara göre hareket etmelidir.

Av için bir kısım hayvanlar eğitilebilmektedir. Etçil bir kısım hayvanlar, eğitilerek yakaladıkları hayvanları yemeden sahipleri olan avcılar için tutup getirmektedirler. Av için bu hayvanları kullanmanın da bir kısım usul ve adabı vardır.

İnsanların emrine verilen hayvanlar bile eğitilebilmektedir. İnsanlar hayvanları eğitirken, hemcinslerini eğitmeyi ihmal etmemelidirler. Akılsız diye bilinen hayvanlar eğitilebilirken, konuşma, okuma yazma becerisine sahip olabilen, geçmiş birikim ve tecrübelerden faydalanabilen akıl gibi büyük bir nimetin sahibi insanların eğitimden mahrum kalması düşündürücüdür. Bundan ibret alınmalıdır.

Ayet, bilgili insanların diğer cahil insanlardan daha hayırlı olduğunun delilidir. Zira ayette av için yetiştirilen hayvanlar, diğer hayvanlardan ayrı tutularak özel olarak anılmıştır. Eğitilmiş olmak hayvanı, diğer hayvanlardan üstün hale getirirse, insanı ne hale getirir, teemmül edilmelidir.

Gerçek mümin, bir şeye helal yahut haram derken, helal ve haram sınırlarına uyarken sürekli Yüce Allahtan korkmalı, O’na hesap vereceğini düşünmelidir. Zira Yüce Allah, herkesin hesabını niyet ve ameline göre gören, ona göre karşılığını verendir.

Yüce Allah’ın hesabı çabuk görmesi, tüm herkesin hesabını görmenin O’na kolay gelmesi ve O’nun ilminin tüm her şeyi ayrıntılarıyla kuşatmış olması demektir. O, bu hesap görme işini, hiçbir şeye ihtiyaç duymadan yapar.

Helal ve haram kılınan şeyleri açıklayan bazı ayetler:

 “De ki: Gelin size Rabbinizin haram kıldığı şeyleri söyleyeyim: O'na hiçbir şeyi ortak koşmayın, anaya babaya iyilik yapın, yoksulluk korkusuyla çocuklarınızı öldürmeyin sizin ve onların rızkını veren Biziz, Gizli ve açık kötülüklere yaklaşmayın, Allah'ın haram kıldığı cana haksız yere kıymayın. Allah bunları size düşünesiniz diye buyurmaktadır.” (En’am, 6/151)

 “De ki: Rabbim sadece, açık ve gizli fenalıkları, günahı, haksız yere tecavüzü, hakkında hiçbir delil indirmediği şeyi Allah'a ortak koşmanızı, Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi haram kılmıştır.” (A’raf, 7/33)

 “(Haram olduğu) size okunanlar dışında kalan hayvanlar, size helal kılındı. O halde pis putlardan sakının; yalan sözden kaçının.” (Hacc, 22/30)

 “Şüphesiz size ölü hayvan etini, kanı, domuz etini, Allah'tan başkası için kesilen hayvanı haram kılmıştır.” (Bakara, 2/173)

 “Allah alış verişi helal, faizi haram kıldı.” (Bakara, 2/275)

 “Yahudilerin haksızlıklarından, çoklarını Allah yolundan menetmelerinden, yasak edilmişken faiz almaları ve insanların mallarını haksızlıkla yemelerinden ötürü kendilerine helal kılınan temiz şeyleri onlara haram kıldık. Onlardan inkâr edenlere, elem verici azap hazırladık.” (Nisa, 4/160-161)

“Leş, kan, domuz eti, Allah'tan başkası adına kesilenler, -canları çıkmadan önce kesmemişseniz, boğulmuş, bir yerine vurularak öldürülmüş, düşüp yuvarlanmış, başka bir hayvan tarafından susulmuş, yırtıcı hayvan tarafından yenmiş olanları- dikili taşlar üzerine boğazlananlar ile fal oklarıyla kısmet aramanız size haram kılındı; bunlar fasıklıktır.” (Maide, 5/3)

 “Deniz avı ve onu yemek size de, yolculara da, geçimlik olarak helal kılınmıştır. İhramlı bulunduğunuz sürece kara avı size haram kılınmıştır. Huzuruna toplanacağınız Allah'tan sakının.” (Maide, 5/96)


MAKALEYE YORUM YAZIN

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.


yukarı çık